ఒకప్పుడు మన ఊర్లో నలుగురు కూర్చొని మాట్లాడుకునేవాళ్లం. మనసులో ఉన్నది చెప్పుకునేవాళ్లం. ఎవరికైనా నచ్చకపోతే అక్కడికక్కడే మాటామాటా జరిగేది. కానీ విషయం అక్కడితో ఆగిపోయేది. ఇప్పుడా పరిస్థితి మారిపోయింది. చేతిలో మొబైల్ ఉంది. అందులో సోషల్ మీడియా ఉంది. మనం రాసిన మాట క్షణాల్లో వేల మందికి చేరుతోంది. ఒక ఫొటో, ఒక వీడియో, ఒక పోస్టు నిమిషాల్లో వైరల్ అవుతోంది. మనం పెట్టిన మాటను ఇంకొకరు స్క్రీన్షాట్ తీస్తారు. మరొకరు ఫార్వర్డ్ చేస్తారు. ఇంకొకరు వీడియోగా మార్చి పెడతారు. అందుకే సోషల్ మీడియాలో పెట్టే ప్రతి మాటకు ఒక బాధ్యత కూడా వచ్చింది. తెలంగాణలో బీఆర్ఎస్ సోషల్ మీడియా కన్వీనర్ మన్నె క్రిశాంక్కు సంబంధించిన తాజా పరిణామాలతో ఈ విషయం మరోసారి చర్చలోకి వచ్చింది. సైఫాబాద్ పోలీస్ స్టేషన్లో జరిగిన ఘటనకు సంబంధించిన సోషల్ మీడియా పోస్టుపై ఆయనపై కేసు నమోదైంది. సెప్టెంబర్ 19న తెలంగాణ హైకోర్టు ఆయనను అరెస్టు చేయవద్దని ఆదేశిస్తూ, BNS సెక్షన్ 35(3) ప్రకారం నోటీసు ఇచ్చి దర్యాప్తు కొనసాగించాలని పోలీసులను ఆదేశించింది. కేసులో నమోదైన ఆరోపణలకు సంబంధించిన నేరాలకు మూడు సంవత్సరాల లోపు శిక్ష ఉందని కోర్టుకు తెలియజేశారు. ఇక్కడ అసలు విషయం క్రిశాంక్ ఒక్కరి సంగతి కాదు. సోషల్ మీడియాలో మనం ఏం రాస్తే కేసు అవుతుంది, ఏది రాజకీయ విమర్శగా ఉంటుంది, ఏది వ్యక్తిగత ఆరోపణగా మారుతుంది, పోలీసులు ఫిర్యాదు నుంచి అరెస్టు వరకు ఎలా వెళ్తారు అన్నదే ఇప్పుడు తెలుసుకోవాల్సిన విషయం. ఒక ప్రభుత్వం తీసుకున్న నిర్ణయం నచ్చకపోతే విమర్శించొచ్చు. ఒక పార్టీ విధానం బాగోలేదని చెప్పొచ్చు. ఒక మంత్రి పని తీరు సరిగా లేదని అభిప్రాయం చెప్పొచ్చు. ఒక నాయకుడి రాజకీయ నిర్ణయాన్ని తప్పుబట్టొచ్చు. ఇవి ప్రజాస్వామ్యంలో సాధారణమైన రాజకీయ అభిప్రాయాలు. రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 19(1)(a) భావప్రకటన స్వేచ్ఛను ఇస్తుంది. అయితే ఈ స్వేచ్ఛకు చట్టపరమైన పరిమితులు కూడా ఉన్నాయి. అందుకే సోషల్ మీడియాలో ప్రభుత్వాన్ని విమర్శించడం మాత్రమే నేరం కాదు. కానీ ఆ విమర్శ పేరుతో ఒక వ్యక్తిపై నిర్ధారణ లేని ఆరోపణలు చేయడం, బెదిరింపులు చేయడం, చట్టపరమైన నిషేధాలకు లోబడే కంటెంట్ ప్రచారం చేయడం వంటి వాటికి పరిస్థితిని బట్టి వేరే చట్టాలు వర్తించవచ్చు. మన ఊర్లోనే ఉదాహరణ తీసుకుందాం. సర్పంచ్ పని సరిగ్గా చేయలేదంటే ఒక అభిప్రాయం. సర్పంచ్ తీసుకున్న నిర్ణయం వల్ల గ్రామానికి నష్టం జరిగిందంటే ఒక విధానంపై విమర్శ. కానీ సర్పంచ్ పది లక్షలు తిన్నాడనే ఆధారం లేకుండా నిజమైన విషయంలా ప్రచారం చేస్తే అది నిర్దిష్ట ఆరోపణ. ఈ రెండింటినీ ఒకేలా చూడలేం. సోషల్ మీడియాలో కూడా ఇదే లెక్క. విమర్శ చేస్తున్నామా, లేక ఒక వ్యక్తిపై వాస్తవ ఆరోపణ చేస్తున్నామా అన్నది చాలా ముఖ్యం. భారతీయ న్యాయ సంహితలోని సెక్షన్ 356 పరువునష్టం గురించి చెబుతుంది. ఒక వ్యక్తి ప్రతిష్ఠకు నష్టం కలిగించేలా ఉద్దేశపూర్వకంగా లేదా తన మాట వల్ల నష్టం జరుగుతుందని తెలిసి ఆరోపణ ప్రచురిస్తే పరువునష్టం అంశం రావచ్చు. అయితే చట్టంలో కొన్ని మినహాయింపులు కూడా ఉన్నాయి. నిజమైన విషయాన్ని ప్రజా ప్రయోజనం కోసం ప్రచురించడం, ప్రజా సేవకుడి విధులపై మంచి విశ్వాసంతో అభిప్రాయం చెప్పడం వంటి
