ఇంట్లో ఫ్యాన్ అంటే నిత్యావసరమే. వేసవి కాలంలోనే కాదు.. ఏడాది పొడవునా చాలామంది సీలింగ్ ఫ్యాన్ను ఉపయోగిస్తుంటారు. అయితే ఫ్యాన్ రెక్కలపై పేరుకుపోయే దుమ్మును మాత్రం చాలామంది పెద్దగా పట్టించుకోరు. వారాల తరబడి, నెలల తరబడి శుభ్రం చేయకుండా వదిలేస్తుంటారు. ఫ్యాన్ బ్లేడ్లపై దుమ్ము పేరుకుపోవడం సాధారణ విషయంగానే కనిపించినా.. అది ఫ్యాన్ పనితీరుపై ప్రభావం చూపడంతో పాటు, మోటార్పై అదనపు భారం పడేలా చేస్తుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఫ్యాన్ బ్లేడ్లపై దుమ్ము ఎందుకు పేరుకుపోతుంది? ఇంట్లోకి బయట నుంచి వచ్చే గాలితో పాటు సూక్ష్మ ధూళి కణాలు కూడా ప్రవేశిస్తుంటాయి. ఈ కణాలు క్రమంగా ఫ్యాన్ రెక్కలు, మోటార్ చుట్టుపక్కల పేరుకుపోతాయి. ముఖ్యంగా సీలింగ్ ఫ్యాన్లను తరచూ శుభ్రం చేయకపోతే బ్లేడ్ల అంచులు, పైభాగంలో దుమ్ము మందంగా పేరుకుపోతుంది. మొదట్లో పలుచగా ఉండే ఈ పొర.. రోజులు గడిచే కొద్దీ మందంగా మారుతుంది. దీంతో ఫ్యాన్ బ్లేడ్ ఉపరితలం మునుపటిలా సున్నితంగా ఉండదు. ఫ్యాన్ బ్లేడ్ల ప్రధాన పని మోటార్ ద్వారా వచ్చే భ్రమణ శక్తిని ఉపయోగించి గాలిని కిందికి నెట్టడం. బ్లేడ్ ఉపరితలం శుభ్రంగా ఉన్నప్పుడు గాలిని సమర్థంగా కదిలించగలుగుతుంది. అయితే దుమ్ము పొర పేరుకుపోయినప్పుడు బ్లేడ్ ఉపరితలం గరుకుగా మారుతుంది. దీంతో గాలి ప్రవాహంలో మార్పులు ఏర్పడి, ఫ్యాన్ అందించే గాలి ప్రభావం తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే చాలా కాలం తర్వాత ఫ్యాన్ను శుభ్రం చేసినప్పుడు.. అదే స్పీడ్లో గతంలో కంటే ఎక్కువ గాలి వస్తున్నట్లు అనిపిస్తుంది. మీరు ఫ్యాన్ స్పీడ్ను పెంచినా ఆశించిన స్థాయిలో గాలి రాకపోతే.. బ్లేడ్లపై పేరుకుపోయిన దుమ్ము కూడా ఒక కారణం కావచ్చు. బ్లేడ్ల పనితీరు తగ్గినప్పుడు గాలి ప్రవాహాన్ని కొనసాగించేందుకు ఫ్యాన్ వ్యవస్థపై అదనపు లోడ్ పడే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా ఫ్యాన్లో ఇప్పటికే ఉన్న మెకానికల్ సమస్యలు, బేరింగ్ సమస్యలు, మోటార్ వేడెక్కడం వంటి అంశాలు ఉంటే పరిస్థితి మరింత తీవ్రమవుతుంది. దీర్ఘకాలం ఫ్యాన్ను సరైన నిర్వహణ లేకుండా ఉపయోగిస్తే.. మోటార్ వేడెక్కడం, శబ్దం రావడం, పనితీరు తగ్గడం వంటి సమస్యలు ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది. చివరికి మోటార్, ఇతర భాగాలు దెబ్బతింటే మరమ్మతులకు అదనపు ఖర్చు చేయాల్సి రావచ్చు. ఇక్కడ ఒక విషయం గుర్తుంచుకోవాలి. బ్లేడ్లపై దుమ్ము పేరుకుపోవడం వల్ల ప్రతి ఫ్యాన్ తప్పనిసరిగా భారీగా ఎక్కువ విద్యుత్ వినియోగిస్తుందని చెప్పలేం. ఫ్యాన్ మోటార్ రకం, దాని సామర్థ్యం, రెగ్యులేటర్, ఆపరేటింగ్ పరిస్థితులు వంటి అనేక అంశాలు విద్యుత్ వినియోగాన్ని నిర్ణయిస్తాయి. అయితే ఫ్యాన్ నుంచి తగినంత గాలి రాకపోవడంతో స్పీడ్ను ఎక్కువగా పెట్టడం లేదా అదనంగా కూలర్, ఏసీ, ఇతర ఫ్యాన్లను ఉపయోగించడం జరిగితే మొత్తం విద్యుత్ వినియోగం పెరిగే అవకాశం ఉంది. అందువల్ల ఫ్యాన్ను శుభ్రంగా ఉంచడం పనితీరును మెరుగుపరచడంలో సహాయపడుతుంది. ఫ్యాన్ బ్లేడ్పై 0.5 మిల్లీమీటర్ల దుమ్ము పొర ఏర్పడితే వాయుగతిశాస్త్ర సామర్థ్యం 5 నుంచి 10 శాతం వరకు తగ్గవచ్చని కొన్ని ప్రచురిత సమాచారాల్లో పేర్కొంటున్నారు. అయితే ఈ శాతం అన్ని రకాల ఫ్యాన్లకు ఒకే విధంగా వర్తిస్తుందన
